ผีฟ้า ผีสางเทวดา

ผีฟ้า

ความเป็นมาของผีฟ้า  

                   ผีฟ้า ของชาวอีสานมีความเชื่อถือต่อผีและวิญญาณมาก เพราะมีความเชื่อว่าเหตุที่ทำให้เกิดโรคภัยเจ็บไข้ได้ป่วย              และภัยพิบัติต่างๆ เป็นสิ่งที่เกิดมาจากอิทธิฤทธิ์ของผีสางและเทวดา พวกเขาจึงเซ่นไหว้บวงสรวงผีต่างๆ และทุกครั้งที่มีการเซ่นไหว้เป็นประจำทุกๆ ฤดูกาล ก็จะเกิดแต่ความสุขไปทั่ว ผู้ที่เจ็บไข้ได้ป่วยก็จะหาย ข้าวกล้าในนาก็อุดมสมบูรณ์และการที่มีคติความเชื่อดังกล่าวนี้ ก็ทำให้เกิดประเพณีพิธีกรรมที่เกี่ยวกับผีหลายลักษณะ

                   และพีธีบูชา ผีฟ้าก็เป็นอีกพิธีหนึ่ง ชาวอีสานมีความเชื่อว่า พญาแถน หรือผีฟ้า หรือผีแถนนั้น เป็นเทวดามากกว่าเป็นผี ผีฟ้าจึงเป็นผีที่อยู่ระดับสูงกว่าผีชนิดอื่นๆ ส่วนแถนนั้น มีความเชื่อว่าเป็นคำเรียกรวมถึงเทวดา และแถนที่ใหญ่ที่สุดคือ “แถนหลวง”  ซึ่งมีความเชื่อว่าเป็นพระอินทร์ 

                   ซึ่งจากคำบอกเล่าบอกว่าผีฟ้านั้นสามารถที่จะ ดับยุคเข็ญหรือทำลายล้างอุปสรรคทั้งปวงได้ และสามารถที่จะช่วยเหลือมนุษย์ที่เดือดร้อนได้ ความเชื่อของชาวอีสานเชื่อว่าผีฟ้าสามารถที่จะกำหนดการเกิดการตายของมนุษย์ได้ การที่มนุษย์ตายไปขวัญจะออกจากร่างเพื่อไปพบบรรพชน แต่ขวัญจะไม่แตกดับเหมือนร่าง เป็นเพียงการจากไปของร่างแต่วิญญาณยังคงอยู่กับผู้มีชีวิต

ผีฟ้า 2

                           “ผีฟ้าเอย ได้โปรดเมตตา หมู่เฮาป่วยไข้ บอกใบ้หยูกยา หมู่เฮาบูชา ฮักผีฟ้าเอย..”  

ผีฟ้า คือเทวดาไม่ใช่ผีสาง

                          สำหรับชาวอีสานมีความเชื่อว่าเป็นเทวดามากกว่าเป็นผีสาง จึงมีระดับสูงกว่าผีชนิดอื่นๆและมีความเชื่อว่าผีฟ้า สามารถดับทุกข์ ทำลายอุปสรรคหรือช่วยเหลือมนุษย์ที่เดือดร้อนได้ เพราะเชื่อว่าการที่มนุษย์เจ็บป่วย เนื่องมาจากไปละเมิดต่อผี ละเมิดต่อบรรพบุรุษ การรักษาจึงต้องมีการเชิญผีฟ้ามาเข้าสิงในร่างของคนทรง ชาวอีสานมักเรียกกันว่า ผีฟ้านางเทียน โดยในพิธีกรรมจะประกอบด้วย 4 องค์ประกอบคือ หมอลำผีฟ้า ผู้ป่วย เครื่องคายและหมอแคน

ผีฟ้า กับหมอลำ

                           หมอลำผีฟ้า ส่วนใหญ่จะเป็นผู้หญิงที่มีอายุ ยกเว้นในบางพื้นที่เช่น จังหวัดเลย จะเป็นหญิงสาว และจะต้องสืบเชื้อสายมาจากกลุ่มหมอลำผีเท่านั้น แต่อันที่จริงผีฟ้าสามารถสิงได้ทุกเพศ ทุกวัย หมอแคน จะต้องเป็นผู้ที่มีประสบการณ์ในการเป่าแคน เพราะในพิธีจะต้องใช้เวลานานและต้องมีการเป่าตลอดเวลา ผู้ป่วย จะต้องแต่งกายตามที่กำหนดไว้ นั่นคือ มีผ้าไหมหรือผ้าขาวม้าพาดบ่า มีดอกมะละกอร้อยเป็นพวงทัดหูและสามารถฟ้อนรำกับหมอลำได้ สุดท้ายคือ เครื่องคาย เป็นสิ่งที่อัญเชิญครูอาจารย์ที่ล่วงลับไปแล้วมาช่วยรักษาผู้ป่วย

ผีฟ้า 3

รำผีฟ้า

                              ส่วนในการรำผีฟ้า จะแตกต่างกันในแต่ละท้องถิ่น เมื่อครูบาเก่าเข้าสิงร่างทรง ผู้ทำพิธีจะต้องสวมผ้าซิ่นทับผ้าที่สวมอยู่ หรือหากเป็นผู้ป่วยหญิง ครูบาจะสวมผ้าแพรหรือผ้าฝ้าย โดยสวมทับผ้านุ่งเดิม ซึ่งจัดไว้ใกล้เครื่องคาย ในการรักษาทุกคนจะต้องฟ้อนรำและขึ้นอยู่กับผู้ป่วยเป็นหลัก หากผู้ป่วยต้องการดูการฟ้อนรำก็จะทำหน้าที่ต่อไป แต่ถ้าไม่ต้องการ ก็จะนำเครื่องคายขึ้นไปเก็บไว้บนหิ้ง และร่วมกันรับประทานอาหาร ก่อนผู้ป่วยจะกลับ หมอลำผีฟ้า จะนำกลองกิ่งกลองศักดิ์สิทธิ์ขึ้นมาตี เพื่อให้เสียงดังไปถึงพญาแถนผีหลวง เพื่อให้ลงมาคุ้มครองเป็นอันเสร็จสิ้นพิธี

เครดิตภาพ 

ผีฟ้าตำนานและความเชื่อที่ไม่เคยเสื่อมคลาย – อีสานร้อยแปด (esan108.com)

บทความที่คุณอาจสนใจ ผีนางรำ ผีที่เป็นเอกลักษณ์ของไทย